Riskli kelimeler ve otomatik kontroller

Her yorum yayınlanmadan önce altı otomatik kontrolden geçer. Kontroller yorumu reddetmez; şüpheli yorumu onaya bırakır ve gerektiğinde bir ret gerekçesi önerir. Karar her zaman moderatöre aittir. Metin kontrolleri yorumun başlığına, metnine, yazar adına ve fotoğraf ya da video açıklamalarına birlikte uygulanır.

Kontroller

Kontrol	Tespit ettiği durum	Sonuç
Kişisel bilgi	E-posta adresi, telefon numarası, kimlik numarası (doğrulama haneleriyle), IBAN, kart numarası (doğrulama algoritmasıyla), açık adres	Ret önerilir: “Kişisel bilgi içeriyor”
Küfür ve hakaret	Küfür listesindeki kelimeler	Ret önerilir: “Küfür ya da hakaret içeriyor”
Sağlık iddiaları	Ürünü ilaç gibi tanıtan ifadeler	Onaya bırakılır
Katalog eşleşmesi	Yorumu yapılan ürünün katalogda bulunup bulunmadığı	Katalogda yoksa onaya bırakılır
Aynı metin ve seri gönderim	Aynı kişinin 30 gün içinde aynı metni yeniden göndermesi; son 30 gün içinde başka bir kişinin gönderdiği metinle aynı metin; aynı kişiden bir saat içinde Ayarlar › Otomatik kontroller sekmesindeki sınırdan fazla yorum (aynı siparişteki farklı ürünlere yazılan yorumlar sayılmaz)	Aynı kişinin aynı metni: ret önerilir. Diğer durumlar: dikkat
Sahte yorum şüphesi	Tek kullanımlık e-posta adresi, yorumdan kısa süre sonra iade, markanın kendi alan adından yazılmış yorum, personel listesindeki adres	Risk puanı hesaplanır; puan yüksekse onaya bırakılır, düşükse dikkat olarak işaretlenir

Olası sonuçlar: Temiz, Dikkat, Onaya bırakıldı, Ret önerildi. Birden fazla kontrol sonuç verdiğinde en ağır sonuç geçerli olur. Yayınlama yöntemi Otomatik ya da Karma ise, yorum yalnızca tüm kontrollerin sonucu temiz olduğunda otomatik olarak yayınlanır.

• Kontroller kapatılamaz; Reklam Kurulunun Tüketici Değerlendirmeleri Hakkında Kılavuzu (md. 7/2) kapsamındaki makul ve orantılı kontrollerin bir parçasıdır.
• Kişisel bilgi kalıpları ve katalog eşleşmesi kontrolü sabittir.
• Bazı kontrollerin sınırları değiştirilebilir: aynı kişiden bir saatte kabul edilen en fazla yorum sayısı (varsayılan 3) ve yorumdan sonraki iade süresi (varsayılan 14 gün) Ayarlar › Otomatik kontroller sekmesinden; küfür, sağlık iddiası ve adres kelimeleri ise bu ekrandan yönetilir.

Her yorumun kontrol sonuçları, önerilen gerekçe ve tespit edilen kelimeler yorum ayrıntısında gösterilir.

Küfür ve sağlık iddiası listeleri yorumun yazıldığı dildeki kelimelerle uygulanır; Türkçe yazılmış bir yorum İngilizce küfür listesine takılmaz. Adres ifadeleri ve tek kullanımlık e-posta adresleri listeleri ise yorumun dilinden bağımsız olarak her dilde uygulanır.

Riskli kelimeler

Kurallar ve uyum › Riskli kelimeler ekranı, kontrollerin kullandığı kelime listelerini yönetmek için kullanılır. Geniş ekranda solda kelime listeleri, sağda Canlı deneme bulunur; dar ekranda canlı deneme listelerin altında gösterilir. Dört liste vardır:

Liste	Tespit ettiği ifadeler	Etkisi
Küfür ve hakaret	Küfür ve hakaret içeren kelimeler	Yorum otomatik olarak yayınlanmaz; ret önerilir
Sağlık iddiaları	Ürünü ilaç gibi tanıtan ifadeler; örneğin “bu krem romatizmamı geçirdi”	Yorum onaya bırakılır
Adres ifadeleri	Açık adres verildiğini gösteren kelimeler (sokak, mahalle, apartman); kapı numarasıyla birlikte kullanıldığında	Kişisel bilgi sayılır; ret önerilir
Tek kullanımlık e-posta adresleri	Geçici e-posta hizmetleri	Sahte yorum şüphesini artırır

Her listede Sayproof’un Ön tanımlı liste’si ile markanıza özel eklediğiniz kelimeler birlikte kullanılır. Ön tanımlı liste, Sayproof’un hazırladığı ve güncellediği hazır kelime listesidir; her markada ortak aranır. Ön tanımlı listedeki bir kelime silinemez, çünkü başka markalar da kullanır; markanızda kapatıldığında yalnızca sizde aranmaz. Küfür ve hakaret listesinin ön tanımlı kelimeleri, LDNOOBW (List of Dirty, Naughty, Obscene, and Otherwise Bad Words, CC BY 4.0) ve censor-text/profanity-list Türkçe ve İngilizce listelerinden uyarlanmış, Sayproof’un derlediği kelimelerle genişletilmiştir: çekimli hâller köke indirilmiş; Türkçe harfler katlandığında gündelik kelimelere (“şık”, “sıkı” gibi) denk gelen ya da alışveriş yorumlarında olağan geçen kelimeler (“nude” ruj rengi, “ezik” kutu gibi) alınmamıştır.

Kelime listeleri kartının başında üç düğme bulunur: Kelime ekle (bkz. Kelime ekleme), Dosyadan ekle ve İndir (bkz. Toplu işlemler).

Liste sekmeleri

Her liste ayrı bir sekmede açılır. Sekmede, o listede kaç kelimenin kontrol edildiği yazar (örneğin “120 kelime kontrol ediliyor”); kelimeleri dile göre tutulan listelerde bu sayı seçili dil içindir. Canlı denemedeki metinde o listeye takılan kelime varsa sekmede kaç tane olduğunu gösteren bir işaret çıkar. Sekmelerin altında seçili listenin neyi yakaladığı ve bu kelimelerin geçtiği yorumun reddedilmediği, onaya düştüğü anlatılır.

Liste alanı

Seçili listenin alanının üstünde şu seçimler bulunur:

• Arama: kelimenin kendisinde ya da notunda arar; hem sizin eklediğiniz kelimelere hem ön tanımlı listeye uygulanır. Aramaya uyan ön tanımlı kelimeler Aramaya uyan ön tanımlı kelimeler tablosunda gösterilir.
• Dil: kelimeleri dile göre tutulan listelerde (küfür ve hakaret, sağlık iddiaları, adres ifadeleri) ve birden fazla dil varsa gösterilir. Tek kullanımlık e-posta adresleri listesinde “Bu liste dile bağlı değil.” yazar.

Alan, seçili liste (ve dil) için şu bölümlerden oluşur:

1. Özet kutuları: Ön tanımlı liste kutusunda listedeki kelime sayısı ve “Her markada kontrol edilir” ya da kaçının markanızda kapalı olduğu yazar; Tabloyu yeni sekmede aç listenin tamamını yeni bir sekmede numaralı, aranabilir bir tablo olarak açar (sütunlar Kelime, Nasıl yakalansın, Durum, Yakaladığı yorumlar). Sizin kelimeleriniz kutusunda markanız için eklediğiniz kelime sayısı yazar.
2. Sizin eklediğiniz kelimeler: yalnızca kelime eklediyseniz gösterilir; kelimeler tıklanabilir kutular hâlinde, bir bulut olarak durur.
3. Dikkat isteyen ön tanımlı kelimeler: yalnızca yorum yakalamış, markanızda kapalı ya da canlı denemedeki metne takılmış ön tanımlı kelime varsa gösterilir. Arama yapıldığında bu tablonun yerine Aramaya uyan ön tanımlı kelimeler gelir. Sütunlar Kelime, Nasıl yakalansın, Durum (Açık ya da Markanızda kapalı; sütun başlığındaki ⓘ ikisini anlatır: açık kelimenin geçtiği yorum onaya düşer, kapalı kelime sizin yorumlarınızda dikkate alınmaz) ve Yakaladığı yorumlar’dır; satıra tıklandığında kelimenin ayrıntı paneli açılır ve kelime orada markanızda kapatılabilir. Ön tanımlı liste küfür içerebildiği için ekranda bütünüyle dökülmez; tamamı yeni sekmedeki tabloda ve İndir ile alınan dosyadadır.
4. Yakalanmayan kelimeler: istisnalar; yalnızca istisna varsa gösterilir (bkz. Yakalanmayan kelimeler).

Buluttaki kutunun görünümü:

Görünüm	Anlamı
Siz etiketi	Kelimeyi siz eklediniz
Kelimenin yanındaki sayı	Kelimenin kaç yorumda tespit edildiği
Turuncu çerçeveyle vurgulanan kutu	Kelime canlı denemedeki metne takılıyor

Kutunun üzerine gelindiğinde kelimenin nasıl yakalandığı gösterilir.

Kelime ayrıntısı

Buluttaki bir kelimeye ya da ön tanımlı listenin tablosundaki bir satıra tıklandığında kelimenin ayrıntısı yan panelde açılır: durumu (Açık, Markanızda kapalı ya da İstisna), kaynağı (Ön tanımlı liste ya da Markanıza özel), Nasıl yakalansın (benzer yazımlar da yakalanıyorsa eşleşme biçiminin yanında “benzer yazımlar da” yazar) ve bunun açıklaması, kaç yorumda tespit edildiği ve varsa notu. Tespit sayısı kontrol çalıştırmalarını değil yorumları sayar: düzeltilip yeniden kontrol edilen bir yorum bir kez sayılır. Yorumları gör bağlantısı, kelimenin yakaladığı yorumları en yeniden eskiye doğru listeler; listede bir yoruma tıklandığında yorumun ayrıntı paneli açılır.

Paneldeki işlemler kelimenin kaynağına göre değişir:

• Ön tanımlı listedeki kelime Markamda kapat ile markanızda kapatılır; kapalıysa Yeniden aç ile yeniden aranır.
• Kendi eklediğiniz kelimede Düzenle düğmesi açılan bölmede Nasıl yakalansın seçimini (ekleme formundakiyle aynı seçici; bkz. Eşleşme biçimleri) ve notu değiştirir; istisnada yalnızca not değiştirilir. Değişiklik Kaydet ile kaydedilir. Kelimenin kendisi bu bölmede değiştirilemez.
• Kendi eklediğiniz kelime ya da istisna Sil ile silinir; önce onay istenir. Kelimeyle birlikte yakaladığı yorumların listesi de silinir, yorumların kendisi etkilenmez.
• Sayproof’un ön tanımlı listedeki istisnaları her markada geçerlidir; ayrıntı panelinde neden istisna olduğu yazar ve işlem düğmesi yoktur.
• Canlı denemede kullan kelimeyi canlı denemedeki metne ekler; böylece neyi yakaladığı hemen görülür.

Kelime ekleme

Kelime listeleri kartının başındaki Kelime ekle düğmesi, seçili listenin alanında, arama alanının altında ve kelimelerin üstünde ekleme formunu açar; form açıkken düğme kullanılamaz. Formda önce Ne yapılsın? sorusu yanıtlanır:

• Bu kelime kontrol edilsin: Listeye yeni bir kelime ekler; kelimenin geçtiği yorum yayına çıkmadan önce onaya düşer. Kelimenin nasıl yakalanacağı Nasıl yakalansın seçicisiyle belirlenir; seçicide listenin varsayılan eşleşme biçimi seçili gelir (bkz. Eşleşme biçimleri). Kelime Kelimeyi ekle düğmesiyle kaydedilir.
• Bu kelime bizde yasak değil: Kelimeyi İstisna olarak ekle düğmesiyle istisna olarak kaydeder. Bu kelimeye yapılan eşleşmeler, hangi kuralla yakalanırsa yakalansın (tam kelime, kelimenin başı, içinde geçen, kalıp ya da benzer yazım) markanızda dikkate alınmaz. Benzer yazımlar ya da kelimenin başı kuralı sektörünüzde olağan bir kelimeyi yanlışlıkla yakalıyorsa bu seçeneği kullanın. Kelime Yakalanmayan kelimeler bölümüne eklenir. Ön tanımlı listedeki bir kelimenin markanızda aranmasını istemiyorsanız onu istisna olarak eklemek yerine ön tanımlı listede Markamda kapat ile kapatın.

İsteğe bağlı olarak bir Not yazılabilir. Yazdığınız kelime seçili listede zaten varsa formda nedeni yazar ve ekleme düğmesi kullanılamaz:

Durum	Formdaki uyarı
Kelime kendi listenizde var	“Bu kelime listenizde zaten var.”
Kelime ön tanımlı listede var ve açık	“Bu kelime ön tanımlı listede zaten var ve açık; eklemenize gerek yok.”
Kelime ön tanımlı listede var ama markanızda kapalı	“Bu kelime ön tanımlı listede var ama markanızda kapalı.” ve yanında Yeniden aç düğmesi; düğme kelimeyi markanızda yeniden açar.
Kelime yakalanmayan kelimeler arasında	“Bu kelime yakalanmayan kelimeler arasında; kontrol edilecek kelime olarak eklenemez.”

Yakalanmayan kelimeler

İstisna olarak eklediğiniz kelimeler ve Sayproof’un ön tanımlı listedeki istisnaları, ön tanımlı listenin altında Yakalanmayan kelimeler başlıklı ayrı bir bulutta gösterilir; sizin eklediklerinizde Siz etiketi bulunur. Bu kelimeler hangi kuralla yakalanırsa yakalansın (tam kelime, kelimenin başı, içinde geçen, kalıp ya da benzer yazım) markanızda dikkate alınmaz. Kendi eklediğiniz bir istisnayı kaldırmak için kelimeye tıklayıp ayrıntı panelindeki Sil düğmesini kullanın.

Canlı deneme

Canlı deneme alanına örnek bir yorum yazın ya da yapıştırın. Listelere takılan kelimeler siz yazarken işaretlenir: yazmayı bıraktıktan kısa bir süre sonra metin denetlenir ve sonuç “Bu yorum yayına çıkmadan önce onayınıza düşer.” ya da “Bu yorum kelime listelerine takılmıyor.” olarak gösterilir. Takılan kelimeler metnin içinde işaretlenir; aynı anda ilgili listenin sekmesinde ve kelimenin buluttaki kutusunda ya da ön tanımlı listenin tablosundaki satırında da görünür. Birden fazla dil varsa deneme alanının üstünden dil seçilir.

Her isabet için metinde yakalanan yazım, farklıysa listedeki kelime, liste, eşleşme biçimi ve kaynak (Ön tanımlı liste ya da Markanıza özel) gösterilir. İsabetin yanındaki işlemler:

• Listede göster: İlgili listenin sekmesini açar ve kelimeyi vurgular; kelime ön tanımlı listedeyse tablo açılır ve kelimenin satırı vurgulanır.
• Markamda kapat: Ön tanımlı listedeki kelimeyi markanızda kapatır.
• Sil: Kendi eklediğiniz kelimeyi siler; önce onay istenir.
• “…” yakalanmasın: Kelime metinde başka bir yazımla yakalandıysa (örneğin benzer yazımlar ya da kelimenin başı kuralıyla), o yazımı tek tıkla istisna olarak ekler.

Listelerde bir değişiklik yapıldığında deneme kendiliğinden yeniden çalışır. Deneme, yorumlara uygulanan kontrolle aynı kelime listelerini ve eşleşme kurallarını kullanır: seçilen dil küfür ve sağlık iddiası listelerini belirler, adres ve tek kullanımlık e-posta listeleri her dilde denenir. Adres kelimeleri denemede tek başına da gösterilir; yorumlarda ise yakınında bir kapı numarası olduğunda (en çok üç kelime arayla) adres sayılır. Deneme hiçbir veri kaydetmez. Metin çok uzun ya da karmaşık olduğu için arama yarıda kesilirse sonucun eksik olabileceği belirtilir.

Eşleşme biçimleri

Kelimenin nasıl yakalanacağı Nasıl yakalansın seçicisiyle belirlenir. Aynı seçici ekleme formunda, kelime ayrıntısındaki Düzenle bölmesinde ve Dosyadan ekle sihirbazında (dosyada eşleşme biçimi yazmayan satırlar için) kullanılır. Seçicide önce yöntem seçilir: Kelimeyle ya da Kalıpla (ileri düzey).

• Kelimeyle: Tam kelime, Kelimenin başı ve İçinde geçen iç içe onay kutuları olarak gösterilir; her birinin altında kısa bir örnek yazar (örneğin Kelimenin başı için “Kelimeyle başlayan hâlleri de: “kötülük”, “kötüye””). Tam kelime her zaman işaretlidir. Daha geniş bir seçenek işaretlendiğinde ondan dar olanlar da işaretlenir ve yanlarında dahil yazar; geniş seçeneğin işareti kaldırıldığında bir önceki seçeneğe dönülür. Kutuların altındaki not, geniş seçeneğin dardakileri de kapsadığını ve aynı kelimeyi her seçenek için ayrı eklemeniz gerekmediğini hatırlatır. Aynı grupta Benzer yazımları da yakala kutusu da bulunur.
• Kalıpla (ileri düzey): Kalıp türü olarak Yıldızlı kalıp seçilir; Gelişmiş kural türünü yalnızca Sayproof ekibi tanımlar. Seçilen türün nasıl çalıştığı altında açıklanır.

Biçim	Çalışma şekli
Tam kelime	Yalnızca kelimenin kendisi eşleşir: “kötü” eşleşir, “kötülük” eşleşmez.
Kelimenin başı	Kelimeyle başlayan tüm biçimler eşleşir: “hastalık” için “hastalığım” da eşleşir. Tam kelimeyi de kapsar.
İçinde geçen	Kelimenin geçtiği her yer eşleşir: “mail” için “gmail” de eşleşir. Tam kelimeyi ve kelimenin başını da kapsar. Dikkatli kullanılmalıdır.
Yıldızlı kalıp	* işareti herhangi bir harf dizisinin yerine geçer: “hastal*”. Tek bir kelime içinde çalışır ve en az 3 harf gerektirir.
Gelişmiş kural	Yalnızca Sayproof ekibinin tanımlayabildiği teknik kural.

Benzer yazımları da yakala kutusu Tam kelime ve Kelimenin başı ile birlikte işaretlenebilir. İşaretlendiğinde 6 ve daha uzun kelimelerde bir harfi eksik, fazla ya da farklı yazılmış hâller de yakalanır: “şerefsiz” için “şerefsz”. Daha kısa kelimelerde seçim etkisizdir. İçinde geçen seçiliyken kutu kullanılamaz ve altında ““İçinde geçen” seçiliyken kullanılamaz.” yazar; Kalıpla (ileri düzey) seçildiğinde kutu gösterilmez. Benzer yazım ayrı bir eşleşme biçimi değildir; İçinde geçen, Yıldızlı kalıp ya da Gelişmiş kural ile birlikte seçilemez (similar_not_allowed). Ön tanımlı listenin tablosunda, kelime ayrıntısında ve canlı denemede bu kelimelerin eşleşme biçiminin yanında “benzer yazımlar da” yazar.

Eşleştirme, yazım değişikliklerine karşı dayanıklıdır; metin ve kelime aynı biçimde sadeleştirilir. Türkçe harfler (ı/i, ş/s, ğ/g…) eşlenir, harf yerine kullanılan rakam ve simgeler (k4l1t3, @) harfe çevrilir, arasına nokta ya da boşluk konmuş harfler (k.a.l.i.t.e) birleştirilir ve uzatılmış harfler (kaaalite) teke indirilir. Yalnızca rakamlardan oluşan sayılar (“5 yıldız”, “10/10”) değiştirilmez.

Toplu işlemler

Toplu işlemler Kelime listeleri kartının başında, Kelime ekle düğmesinin yanındadır:

• Dosyadan ekle: CSV ya da Excel dosyası yüklenir (en fazla 1 MB ve 2000 satır, her satırda bir kelime). Sihirbaz dört adımdan oluşur: Dosya → Önizleme → Çakışmalar → Onay. Önizleme; eklenecek, zaten mevcut olan, çakışan ve hatalı satırları satır numaralarıyla ve nedenleriyle gösterir. Yalnızca yeni satırlar kaydedilir; çakışmalar elle çözülür. İlk satırı sütun adlarından oluşan dosyada (value, term ya da word sütunuyla) suppressed sütunu da okunur: bu sütunda 1, true, yes, evet, doğru ya da x yazan satır istisna olarak eklenir, eşleşme biçimi tam kelime olur ve önizlemenin Nasıl yakalansın sütununda İstisna yazar. match sütunu satırın eşleşme biçimini (word, prefix, contains, pattern), similar sütunu benzer yazımların da yakalanıp yakalanmayacağını (suppressed ile aynı değerler) belirtir; similar yalnızca word ve prefix ile kullanılabilir. Eski dosyalardaki match sütununda fuzzy yazan satır tam kelime ve benzer yazımlar olarak okunur. Eşleşme biçimi yazmayan satırlar, sihirbazın Dosya adımında Nasıl yakalansın seçicisiyle seçilen biçimle eklenir; önizlemede benzer yazımlar da yakalanacak satırların eşleşme biçiminin yanında “benzer yazımlar da” yazar. Ön tanımlı listeyle karşılaştırmada aynı kelime aynı biçimle ön tanımlı listede varsa satır Zaten var sayılır (“kelime ön tanımlı listede zaten var”). Kelime ön tanımlı listede farklı bir eşleşme biçimiyle varsa (“kelime ön tanımlı listede farklı bir eşleşme türüyle var”) ya da ön tanımlı listede istisnaysa ve dosyada aranacak kelime olarak geliyorsa (“kelime ön tanımlı listede istisna; aranacak kelime olarak eklenemez”) satır çakışma sayılır. Listenizde aranan bir kelime dosyada istisna olarak işaretliyse de satır çakışma sayılır.
• İndir: Seçili listeyi açılan menüden seçilen biçimde (CSV, Excel ya da JSON) dışa aktarır. CSV ve Excel dosyası yeniden içe aktarılabilir; dosya similar ve suppressed sütunlarını taşıdığı için benzer yazım seçimi ve istisnalar olduğu gibi geri gelir. Başka bir dilin listesine yüklenen satırlar Hatalı, ön tanımlı listede zaten bulunan kelimeler Zaten var olarak gösterilir.

Bu ekranı kullanmak için “Ayarları değiştirebilir” izni gerekir; diğer roller ekranı menüde görmez. Her ekleme, düzenleme ve silme işlemi İşlem geçmişi’ne kaydedilir.